Αλμπέρτο Εσκενάζη

Αφιέρωμα
Αλμπέρτο Εσκενάζη
Με το Νίκο Κ. Αλιμπέρτη. (Για το περιοδικό Μαζι Γαλάτσι και Νάξος)
Στις σελίδες του περιοδικού μας, σε κάθε τεύχος, έτσι, πες, γιατί λίγο η σιγουριά της γνώσης, λίγο η κεκτημένη ταχύτητα μας έφεραν να φιλοξενούμε συνεχώς ανθρώπους, καλλιτέχνες άξιους της μουσικής.

Αυτή τη φορά όμως κοντά μας έχουμε έναν από τους πλέον γνήσιους εκπροσώπους του Θεάτρου, τον ταλαντούχο αλλά σεμνό ηθοποιό και σκηνοθέτη, τον εμπνευσμένο δάσκαλο Αλμπέρτο Εσκενάζη.

Ο Αλμπέρτο Εσκενάζη γεννημένος στη Θεσσαλονίκη αποφοίτησε από Δραματική σχολή του “Εθνικού Θεάτρου” το 1976. Ήδη από το δεύτερο έτος παίζει τον ρόλο του “ΚΡΗΤΙΚΟΥ” του Β. ΚΟΡΝΑΡΟΥ με το ΚΡΗΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ. Αλλά στα υπόλοιπα θα μας οδηγήσει η κουβέντα μας που έγινε στα γραφεία της Δραματικής σχολής του “ΘΕΑΤΡΟΥ ΤΗΣ ΜΕΣΟΓΕΙΟΥ”.

v  Ο κατάλογος με τις συνεργασίες σας είναι ατελείωτος….ποιές ξεχωρίζετε, ποιες θεωρείτε σταθμούς για την καριέρα σας;

Οι σταθμοί είναι στην αρχή, όταν παίρνεις μια ώθηση. Για παράδειγμα ξεκίνησα με “ΕΡΩΤΟΚΡΙΤΟ” στο Ηρώδειο με το “ΚΡΗΤΙΚΟ ΘΕΑΤΡΟ” και αμέσως μετά έκλεισα συμβόλαιο με την Καρέζη και τον Καζάκο για τρία χρόνια σε τρία έργα. Αυτό μπορεί να θεωρηθεί σταθμός με την έννοια ότι ζυμώθηκα σαν ηθοποιός. Σταθμοί βεβαίως ήταν και οι συνεργασίες με τον Βολανάκη στο Εθνικό Θέατρο, με τον Γ. Μιχαηλίδη επίσης αλλά και με τόσους άλλους μεγάλους. Και αν θέλεις και από το 2001 που έφτιαξα το “ΘΕΑΤΡΟ ΤΗΣ ΜΕΣΟΓΕΙΟΥ”, το δικό μου χώρο, ψυχικά και πνευματικά ήταν για μένα ο μεγαλύτερος σταθμός. Εδώ γράφω, σκηνοθετώ, παίζω, έχω συνεργάτες. Στην πορεία της τέχνης υπάρχουν πολλοί σταθμοί και όχι μόνο εκεί που παίρνεις αλλά και που δίνεις. Εγώ τώρα είμαι σε ένα σταθμό που δίνω.

v  Κάνετε πολλά χρόνια θέατρο, θα έλεγε κανείς ότι έχει γίνει η δεύτερη φύση σας, η ζωή σας. Θα μπορούσε όμως η ζωή να γίνει θέατρο. Θα ήταν ευκολότερη;

Η ζωή είναι ζωή. Έχει τις χαρές, τις λύπες, τις αρρώστιες της. Αυτά τα έχουν και οι ηθοποιοί. Η μόνη διαφορά με τη τέχνη είναι ότι το παραπέρα ψάξιμο σε βάζει σε κάποιους δρόμους, που πιθανόν, όχι πάντα να αντιμετωπίζεις τη ζωή πιο αισιόδοξα, πιο γλυκά, να γεύεσαι καλύτερα τα πράγματα, με μεγαλύτερη ένταση ακόμα και τις λύπες και τις χαρές. Έτσι είναι η ζωή με την Τέχνη. Δεν μετανιώνω και αν ξαναγεννιόμουν πάλι θα γινόμουν καλλιτέχνης. Με εκφράζει αυτή η ζωή. Και τα παιδιά μου μπήκαν στο χώρο αυτό. Ο γιός μου ασχολείται με φωτιστικές και ηχητικές καλύψεις, η κόρη μου τελειώνει φέτος τη σχολή και γίνεται ηθοποιός. Είμαι χαρούμενος που θα ζήσουν από αυτή τη δουλειά γιατί είναι ένας διαφορετικός τρόπος ζωής που έχει ενδιαφέρον. Είναι και πνευματικός, είναι και ψυχικός. Ενώ ο άλλος που έχει μια δουλειά την οποία πολλές φορές δεν την επιλέγει καν, αυτός καταπιέζεται. Ενώ ο καλλιτέχνης από τη φύση του ωθείται να γίνει αυτό που θέλει.

Βέβαια θέλει δουλειά πολύ, δεν γίνονται στην τύχη τα πράγματα.

v  Ταυτιστήκατε κάποτε στη ζωή σας με κάποιον από τους ρόλους που υποδυθήκατε; Κι αν ναι, ταίριαξε τυχαία η ήταν παράδειγμα προς μίμηση; Μάθατε πράγματα από τον ρόλο αυτό;

Ο ηθοποιός δεν ταυτίζεται με τον ρόλο παρά μόνο σκηνικά. Όταν τελειώνει η παράσταση είναι σα να έχει πιεί ένα μπουκάλι κρασί, γεμάτος ευτυχία και χαρά κάνει ένα ωραίο ντουζ και βγαίνει να διασκεδάσει. Τώρα, στη ζωή δεν μπορείς να μιμηθείς ρόλους γιατί πολλές φορές οι πιο ενδιαφέροντες είναι αυτοί που υποδυόμαστε των “κακών”. Αν παίζεις το Ριχάρδο τον Γ΄ στο θέατρο δεν σημαίνει ότι θα είσαι και Ριχάρδος ο Γ΄ στη ζωή ή ότι παίζοντας το Οθέλο και πνίγοντας τη Δυσδαιμόνα και στη ζωή μου θα είμαι βίαιος. Μαθαίνεις όμως από τις υπερβάσεις τις θεατρικές τις οποίες μπορείς να αποφύγεις στη ζωή σου. Ας πούμε το στοιχείο της ζήλειας εγώ δεν το έχω στη ζωή μου ευτυχώς.

v  Η ιδέα για το Θέατρο της Μεσογείου πως γεννήθηκε; Ποιος είναι ο σκοπός;

Το Θέατρο της Μεσογείου όπως είπαμε φτιάχτηκε το 2001 και από τότε ανεβάσαμε πάρα πολλά έργα. Το 2001 και 2004 το “ΑΛΕΞΗΣ ΖΟΡΜΠΑΣ” του Ν. ΚΑΖΑΝΤΖΑΚΗ, 2002 “ΟΥΝΑ ΦΑΤΣΑ ΟΥΝΑ ΡΑΤΣΑ” του ΝΤΑΡΙΟ ΦΟ, 2002-2003 “ΣΤΑΛΕΣ ΕΡΩΤΑ” δικό μου, 2003 “ΤΟ ΒΟΤΑΝΙ ΤΗΣ ΑΓΑΠΗΣ” του Ν. ΜΑΚΙΑΒΕΛΛΙ, 2005 “ΟΘΕΛΛΟΣ” του Ο. ΣΑΙΞΠΗΡ, 2006 “O ΨΕΥΤΗΣ” του Κ. ΓΚΟΛΝΤΟΝΙ, 2006-2007 “ΑΓΝΩΣΤΟΣ ΑΡΙΘΜΟΣ” δικό μου, 2007 “ΟΙ ΤΡΕΛΟΙ ΤΗΣ ΒΑΛΕΝΘΙΑ” του ΛΟΠΕ ΝΤΕ ΒΕΓΚΑ. Η ταυτότητά μας είναι η Μεσόγειος και το όνειρό μας είναι ένα καράβι , ένα “πλωτό θέατρο” που με αυτό θα μεταφέρουμε τον Ελληνικό Πολιτισμό στις χώρες της Μεσογείου.

Αλλά έχουμε και το Νεανικό Θέατρο….

Ανεβάζουμε παραστάσεις για παιδιά όπως τους “ΑΘΛΙΟΥΣ του ΒΙΚΤΩΡΟΣ ΟΥΓΚΩ”, το “Ο ΠΛΟΥΤΟΣ ΚΑΙ Η ΦΤΩΧΕΙΑ” βασισμένο στο “ΠΛΟΥΤΟ” του ΑΡΙΣΤΟΦΑΝΗ. Τα έργα έχουν παρακολουθήσει  μαθητές πρωτοβάθμιας και δευτεροβάθμιας εκπαίδευσης με έγκριση του Υπουργείου Παιδείας και Θρησκευμάτων.

v  Μιλήστε μας για τη Δραματική Σχολή.

Και βεβαίως υπάρχει και η Δραματική Σχολή που είναι προέκταση του Θεάτρου της Μεσογείου. Είναι Ανωτέρα και  Εγκεκριμένη από το Κράτος. Δεδομένου ότι λειτουργεί το Θέατρο με 140 θέσεις και άρτιο τεχνικό εξοπλισμό καλύπτονται όλες οι ανάγκες διδασκαλίας των σπουδαστών μας. Επίσης διδάσκουν έμπειροι καθηγητές με σπουδαία θητεία στο χώρο τους όπως η Κατερίνα Χέλμη, η Μαρία Αλιφέρη, ο Γιάννης Καλατζόπουλος στην Υποκριτική, εγώ Υποκριτική και Αυτοσχεδιασμό, η Έφη Ζαμπέλη στη Χοροκίνηση, η Χαρά Πετρίδου στη Μουσική και το Τραγούδι, ο Δημήτρης Παπακωνσταντίνου στην Ορθοφωνία, ο Αντρέας Θωμόπουλος στο  Κινηματογράφο, ο Μιχαλης Σδούγκος στη Σκηνογραφία και Ενδυματολογία, ο Νίκος Μπίνας στα Θεωρητικά.

v  Κάποιος κρατικός φορές ενδιαφέρθηκε ποτέ για την ιδέα του Θεάτρου της Μεσογείου;

Εντάξει, κάποτε το άκουσε κάποιος Υπουργός, είπε τι καταπληκτικό είναι αυτό και εκεί έμεινε το θέμα. Το να λες, είναι ωραία ιδέα είναι πολύ εύκολο, το θέμα είναι και να πραγματοποιείται. Και μείς επιβιώνουμε εξ ιδίων. Δεν έχουμε επιχορηγήσεις και τέτοια. Μονοί μας κάνουμε τα πάντα και μάλιστα δουλειές πλούσιες,  με κουστούμια, φώτα, μουσικές. Κάνουμε περιοδείες, παραστάσεις στους Δήμους και τώρα με τη στέγη που έχουμε ίσως του χρόνου πάρουμε κάποια επιχορήγηση από το Ελληνικό Κέντρο Κινηματογράφου που δίνει και στα θέατρα.

v  Ποιοι ρόλοι σας έλκουν περισσότερο, Ποιος είναι ο αγαπημένος σας;

Αυτός ο καινούργιος του Καραγκιόζη είναι απίστευτος, τα έχω ξεχάσει όλα.

Έχω ξεχάσει Οθέλο, έχω ξεχάσει Ζορμπά, τους πάντες. Τα έχει όλα. Η μεταμόρφωση είναι τρομερή. Αλλά και μόνον τα πολιτικά κείμενα, αυτή η σάτιρα που θίγει την εξουσία. Ο Καραγκιόζης ήταν πάντα ένας αντιεξουσιαστής.

v  Μέσα στα τόσα έργα ξεχώρισα τον δικό μας το Ζορμπά του Ν.Καζαντζάκη να ανεβάζετε ξανά και ξανά 2000, 2001, 2004. Τι αντιπροσωπεύει για σας αυτός ο ρόλος;

Είναι ένας ρόλος σταθμός. Δεν μπορεί να τον παίξει ο καθένας κατ’ αρχάς και τον έχουν παίξει ελάχιστοι στην Ελλάδα στο Θέατρο. Ένας ήταν ο Βόγλης, ο  Καρράς και ο Παράβας. Θέλει δύναμη ο ρόλος, είναι δύσκολος πολύ. Συναισθηματικά πρέπει να βουτήξεις μέσα στον Καζαντζάκη και να γίνεις Ζορμπάς.

v  Ποια ήταν η περισσότερο χαρούμενη, η πιο δυσάρεστη και η πιο απρόοπτη στιγμή σας στη σκηνή;

Ναι, θυμάμαι σε ένα Φεστιβάλ κοντά στη Θεσσαλονίκη με Αρχαία γύρω παντού και με μια τρομερή Πανσέληνο, είχα χαθεί, έπαιζα και λες και ήμουν μεθυσμένος, πρωτόγνωρη αίσθηση. Τώρα δυσάρεστη, τι να πω; Αυτές τις στιγμές τις διαγράφω από τη μνήμη μου γιατί σε κάνουν μίζερο άνθρωπο. Όσον αφορά τα απρόοπτα, μια φορά στο Ζορμπά στο Μινώα μπήκε ένα γυαλί στο παπούτσι και μου έκοψε το πόδι. Έτρεχε αίμα κι εγώ συνέχισα να παίζω. Σε μια σκηνή με το Καζαντζάκη που καθόταν δίπλα μου, υποτίθεται είχα τσακωθεί και είχα αίματα. Τρελάθηκε στη θέα των κατακόκκινων χεριών μου. Του εξήγησα.

v  Το άγχος της πρεμιέρας ή και της καθημερινής παράστασης υπάρχει ακόμα;

Όσο έμπειρος κι αν είσαι το άγχος της πρεμιέρας υπάρχει πάντα καθώς και των πρώτων παραστάσεων. Μετά σιγά -σιγά όλα βρίσκουν το ρυθμό τους. Συμβαίνει σε όλους.

v  Ο Νεοέλληνας αγαπά το θέατρο;

Ο Έλληνας πάντα αγαπούσε και αγαπά το Θέατρο, δεν εξηγείται αλλιώς πως υπάρχουν τόσοι θίασοι, πως γίνονται τόσες παραστάσεις κυρίως στα Φεστιβάλ. Το Θέατρο είναι μια σοβαρή και διασκεδαστική διέξοδος.

v  Ο κινηματογράφος και κυρίως η τηλεόραση μήπως είναι ο τελικός προορισμός, ο απώτερος στόχος (λόγω ταχείας και ευρείας αναγνωρησημότητας) των περισσοτέρων νέων ηθοποιών;

Ο ηθοποιός πρέπει να λειτουργεί παντού σαν επαγγελματίας. Και στην Τηλεόραση και στον κινηματογράφο και στο ραδιόφωνο και βεβαίως στο θέατρο. Αλλά όλα ξεκινούν από το Θέατρο. Αυτό το στόχο έχει και η σχολή μας εδώ. Δεν βγάζουμε ηθοποιούς μόνο για την τηλεόραση.  Σκοπός μας είναι η μύηση, η μόρφωση. Διδάσκουμε όμως και κινηματογράφο και μουσική, μαθήματα που θα βοηθήσουν το σπουδαστή αν επιλέξει τηλεόραση ή οτιδήποτε άλλο εκτός από το Θέατρο. Αγαπούμε αυτό που κάνουμε, δεν είμαστε φάμπρικα και θεωρούμε ότι από το θέατρο ξεκινούν και σε αυτό τελειώνουν όλα.

v  Ποιοι είναι οι στόχοι του Θεατράνθρωπου Αλμπέρτο Εσκενάζη στο εγγύς μέλλον, τα νέα έργα;

Θέλουμε το Θέατρο της Μεσογείου να προχωρήσει, μαζί και η σχολή, να ανεβάσουμε καινούργιο έργο για τη χειμερινή περίοδο. Και αυτό που κάναμε με τον Πόε είχε επιτυχία αλλά δεν προλάβαμε να το ετοιμάσουμε νωρίς, παίχτηκε λίγο γι’ αυτό θα το συνεχίσουμε το Χειμώνα και ίσως ακολουθήσει κάποιο άλλο έργο μετά. Για τις καλοκαιρινές παραστάσεις έχουμε “ΤΑ ΚΑΡΑΓΚΙΟΖΙΚΑ” είναι μια παράσταση αφιέρωμα στον Βασίλη Ρώτα, ένα έργο για μικρούς και μεγάλους.

Κύριε Εσκενάζη σας ευχαριστώ πολύ για τη φιλοξενία.

Νίκος Αλιμπέρτης

Σχετικές δημοσιεύσεις